Vướng hình sự bị thu giữ điện thoại đắt tiền có đòi lại được không?

Khi người thân bị tạm giữ hoặc bị khởi tố, việc chiếc điện thoại có giá trị bị cơ quan điều tra thu giữ khiến nhiều gia đình lo lắng không biết tài sản có còn được trả lại hay không. Sự thiếu hiểu biết về quy định pháp luật khiến không ít người hoang mang, bỏ lỡ quyền và lợi ích hợp pháp của mình. Trong bài viết này, Nhịp Cầu Luật Sư sẽ giúp bạn hiểu rõ trường hợp nào được nhận lại điện thoại, trường hợp nào có thể bị tịch thu và những quy định pháp luật cần lưu ý. 

1.  Vì sao cơ quan điều tra thu giữ điện thoại?

Trong một số vụ án hình sự, cơ quan điều tra có thể thu giữ điện thoại của bị can hoặc những người liên quan. Không ít trường hợp chiếc điện thoại có giá trị cao, hoặc chứa dữ liệu quan trọng. 

Theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự, cơ quan điều tra có quyền tạm giữ đồ vật, tài liệu liên quan đến vụ án để phục vụ điều tra. 

Điện thoại thường bị thu giữ vì có thể chứa:

• Tin nhắn, cuộc gọi liên quan vụ việc. 
• Dữ liệu chuyển khoản, giao dịch. 
• Hình ảnh, video, file âm thanh. 
• Tài khoản mạng xã hội, ứng dụng liên lạc. 
• Dấu vết điện tử phục vụ điều tra.

Không chỉ thu giữ điện thoại của người bị khởi tố mà ngay cả người chưa bị khởi tố vẫn có thể bị thu giữ nếu cơ quan điều tra cho rằng thiết bị có chứa những thứ liên quan vụ án.

2. Nếu là điện thoại đắt tiền có được trả lại không?

Câu trả lời là “có” hoặc “không”. 

🔹 Trường hợp được trả lại

Người sở hữu có quyền đề nghị trả lại điện thoại nếu:

• Điện thoại chỉ là tài sản cá nhân, không phải công cụ phạm tội. 
• Việc trích xuất dữ liệu đã hoàn tất. 
• Không cần tiếp tục phục vụ điều tra. 
• Không phải vật chứng cần tịch thu sung công.

Ví dụ: Một người cho bạn mượn điện thoại để gọi điện nhưng người kia lại dùng điện thoại đó liên hệ đánh bạc online. Nếu chủ sở hữu không biết, không tham gia hành vi phạm tội thì có thể yêu cầu trả lại tài sản.

Trong nhiều vụ việc, cơ quan điều tra chỉ cần sao lưu dữ liệu, trích xuất thông tin rồi trả lại máy cho chủ sở hữu hợp pháp. Người dân cũng nên thường xuyên cập nhật tin tức pháp luật từ các nguồn chính thống để hiểu rõ quyền của mình trong những trường hợp tương tự.

🔹 Trường hợp có thể bị giữ lâu hoặc bị tịch thu

Điện thoại có thể tiếp tục bị tạm giữ hoặc tịch thu luôn nếu:

• Là công cụ thực hiện hành vi phạm tội. 
• Là tang vật của vụ án. 
• Có dấu hiệu mua bằng tiền phạm tội mà có;
• Cần phục vụ xét xử.

Trong một số vụ án đánh bạc online, lừa đảo công nghệ cao hoặc cho vay qua app, điện thoại thường được xem là phương tiện phạm tội nên có thể bị tịch thu theo bản án.

3. Người dân cần làm gì để đòi lại điện thoại?

Khi thấy việc giữ điện thoại không còn cần thiết, người dân có thể:

• Làm đơn đề nghị trả lại tài sản. 
• Chứng minh điện thoại không liên quan hành vi phạm tội. 

Đơn có thể gửi đến:

• Cơ quan điều tra đang thụ lý vụ án. 
• Viện kiểm sát đang kiểm sát vụ án. 
• Tòa án nếu vụ án đã chuyển sang giai đoạn xét xử.

Kết luận

Việc bị thu giữ điện thoại trong vụ án hình sự không đồng nghĩa chắc chắn sẽ mất luôn tài sản. Nếu điện thoại không phải công cụ phạm tội hoặc không còn cần thiết cho điều tra, chủ sở hữu hoàn toàn có quyền yêu cầu được trả lại. Tuy nhiên, để bảo vệ quyền lợi của mình, người dân nên chủ động lưu giữ chứng từ sở hữu, làm đơn yêu cầu đúng cơ quan và theo dõi tiến trình giải quyết vụ án.

Nếu cần tìm người đồng hành phù hợp, bạn có thể tham khảo hồ sơ luật sư chuyên nghiệp để lựa chọn luật sư có kinh nghiệm trong lĩnh vực hình sự.

NHỊP CẦU LUẬT SƯ luôn có những luật sư đồng hành với bạn trong mọi vướng mắc pháp lý!

Người biên soạn nội dung: Luật Gia Trần Đình Thu